Nieuw brochure Alert!
Featured
AFA en de strijd van vluchtelingen
Onder de loep: Paul Peters, man met vele gezichten
“Geen tiende slachtoffer!”
Rechtsextremisten actief bij de PVV
Ernst Jünger: icoon van nieuwrechts

Binnenland, Buitenland, Cultuur, Extreem-rechts, Overig

Ernst Jünger: icoon van nieuwrechts

Posted on 16 februari 2017

Oorlog is dood, verderf en vernietiging. Schrijvers putten uit deze ellende hun inspiratie. Na het einde van de Eerste Wereldoorlog verschijnen diverse oorlogsboeken, waarvan de novelle ‘Im Westen nichts Neues’, of ‘All Quit on the Western Front’, zoals de meeste mensen het boek uit 1928 kennen, verreweg de bekendste is. Binnen extreemrechtse kringen geniet het oorlogsdagboek ‘In Stahlgewittern’ van de Duitse schrijver Ernst Jünger hoog aanzien. Het boek en de schrijver vormen voor veel nieuwrechtse (lees: extreemrechtse) muzikanten een bron van inspiratie.

 

Het is 20 augustus 2011. Op het podium in Leipzig kondigt Michael Moynihan, bandleider van de Amerikaanse band Blood Axis, het nummer ‘Storm of Steel’ aan. “This song is inspired by one of the greatest German writers of the last century, he lived for a century, Ernst Jünger, and his terrifying diaries about what it was actually alike and there is nothing very glamourous about it”. ‘Storm of Steel’ is de Engelse vertaling van het oorlogsdagboek ‘In Stahlgewittern’, een boek dat niet geschreven is om de gruweldaden te ontkennen, maar om ze juist tot een orgastisch moment te verheerlijken. “Der Kämpfer, dem während des Anlaufs ein blutiger Schleier vor den Augen wallt, will nicht gefangen nehmen, er will töten. Er hat jedes Ziel aus den Augen verloren und steht im Banne gewaltiger Urtriebe. Erst wenn Blut geflossen ist, weichen die Nebel aus seinem Hirn; er sieht sich um wie aus einem schweren Traum erwachend. Erst dann ist er wieder ein moderner Soldat, imstande, eine neue taktische Aufgabe zu lösen”, aldus een tekstcitaat uit het boek. En Moynihan vervolgt zijn refrein:’Sing! For life, in storms of steel, Strength! Through strife, in storms of steel”.

 

Nederland

 

Ook enkele Nederlandse projecten hebben in het verleden zich geprofileerd met Ernst Jünger en het oorlogsdagboek. Zo verscheen op het Duitse verzamelalbum ‘Der Waldgänger’, een lp die is uitgegeven ‘ter herinnering aan de Duitse strijder, schrijver en filosoof Ernst Jünger’, de Amsterdamse band Ciceron Trojan. Het enige bandlid beklaagde zich in september 2004 bij de redactie van Alert! over de wijze waarop Ernst Jünger beschreven werd in een artikel. Ook La Reine Noir uit Limburg neemt deel aan deze verzamel lp en brengt het lied ‘Storm of Steel’ ten gehore. Belangrijkste man achter dit project was al eerder betrokken geweest bij een organisatie die zichzelf afficheerde met de titel van het oorlogsdagboek. ‘In Stahlgewittern, internet magazine for the Pan European avantgarde’, luidde de volledige titel. In januari 2001 probeerde de organisatie een concert te organiseren in Venlo met twee bands die toen ook onder vuur lagen vanwege nieuwrechtse sympathieën. ‘In Stahlgewittern’ distantieerde zich van extreemrechtse politiek en schreef:”We zijn geen politiek of racistisch internetblad. We willen alleen onze hobby delen met anderen”. Daarnaast liet de concertorganisator weten dat de naam ‘In Stahlgewittern’ niets te maken had met het gelijknamige boek van Ernst Jünger, maar met een verzamel lp onder dezelfde naam. Jaren later neemt hij met zijn band toch deel aan de hierboven genoemde verzamel lp ter ere van de Duitser …. De titel ‘Der Waldgänger’ is overigens vernoemd naar wat Jünger omschrijft als een mens die intellectueel onafhankelijk is van zijn gemeenschap en bereid is tot weerstand tegen de staat. Hij verwoordt dit type mens in zijn boek ‘Der Waldgang’, waarin hij de spirituele teloorgang van de moderne westerse maatschappij bekritiseerd en waar het bos een metafoor is om zich terug te trekken om de destructieve krachten van de moderne samenleving te weerstaan.

 

Nationalisme

 

Ernst Jünger

De Duitse schrijver stak zijn nationalisme niet onder stoelen of banken en hij wenste dat zijn boek ‘In Stahlgewittern’ in iedere huiskamer in Duitsland zou komen te liggen. Hij meende dat het boek kon bijdragen aan de opbouw van het vaderland. Andere boeken, zoals ‘Das Waldchen 125’ en ‘Feuer und Blut’ dienden ook als radicalisering van het revolutionaire nationalisme. Jünger verlangde naar een autoritaire staat die orde moest scheppen in de politieke en culturele chaos die de Weimar Republiek in zijn ogen had veroorzaakt. Zijn boeken die doordrenkt zijn met heroïsche heldendaden, nationalisme en esthetisering van oorlog en geweld dreef hem langzaam in handen van de nazi’s. In ieder geval profiteerden de nazi’s van zijn legitimatie van fascisme in de culturele sfeer. Zijn kritiek op joden werkte als bevestiging op de mannen van Hitler, die hem spontaan een zetel namens de NSDAP in het parlement aanboden. Jünger bedankte hier vriendelijk voor.

 

Kritiek

 

In zijn boek ‘Auf der Marmorklippen’uit 1939 reflecteert hij min of meer zijn visie en desillusie op een autoritaire staatsopvatting. Ook komt hierin onder andere zijn kritiek op het nationaal-socialisme naar voren. Het boek ‘Auf den Marmorklippen’ komt net voor het uitbreken van de oorlog uit en gaat over een kleine kolonie van een monnik, die door een barbaarse buitenwereld wordt bedreigd. Jünger beschrijft hierin eigenlijk een scheidslijn tussen zijn maatschappij zoals hij die voor ogen had, namelijk een esthetische, beschaafde maar assertieve gemeenschap van gecultiveerden en die van het grote cultuurloze en barbaarse rijk. Duidelijk mag zijn dat met het laatste Hitlers Derde Rijk werd bedoeld. Diverse muzikanten beroepen zich op dit boek, zoals de Duitse Neofolk/Industrial-band Sagittarius dat ook doet.

 

Notendop

 

Voordat WO1 uitbrak, vocht de Duitse schrijver mee in het Vreemdelingen Legioen, maar zijn vader haalde hem hier uit. Na het uitbreken van WO1 diende Ernst Jünger als vrijwilliger en raakte diverse keren gewond. Voor zijn bewezen heldendaden kreeg hij diverse militaire onderscheidingen. Ook nam hij deel als soldaat in WO2, maar had hier nauwelijks iets kunnen verrichten. In zijn boek ‘Strahlungen’ verwerkt hij zijn ervaringen uit WO2. Ongestraft blijft de schrijver niet. Na de oorlog weigerde hij een denazificatieformulier te ondertekenen en kreeg een publicatieverbod van vier jaar opgelegd. Eind 20ste eeuw lijkt hij te zijn gerehabiliteerd en krijgt een politieke rol in het umfeld van de Christlich Demokratische Union Deutschlands, een gematigde christelijke centrumrechtse partij. Op 17 februari 1998 overlijdt de schrijver.

 

Bijdrage

 

Jünger was een cultuuraristocraat, met een hoogst intellectualistische en elitaire visie op de samenleving. Zijn antimodernistische opvattingen, evenals zijn esthetisering van geweld en daadkracht vallen bij een deel van de nieuwrechtse beweging in goede aarde. Hij is hiermee verworden tot een voorbeeld van deze denkrichting. Het is daarom niet verwonderlijk dat bands aan de rechter zijde van het politieke spectrum zich regelmatig inlaten met de geschriften van deze Duitser. Zonder dat de bands meteen gebrandmerkt worden als neonaziband, kunnen ze vrijwel ongestoord bouwen aan een extreemrechtse tegencultuur. Een cultuur die spreekt via gedichten en symbolen. Het gebruik van Jüngers oorlogsdagboek ‘In Stahlgewittern’ en zijn ideeën dragen daar zeker een steentje aan bij.

 

 

Dit artikel verscheen eerder in Buiten de Orde #2  2014

Reacties uitgeschakeld voor Ernst Jünger: icoon van nieuwrechts

the_quest_for_an_ideal_youth_in_putin_russia_back_to_our_future_history_modernity_and_patriotism_according_to_nashi_200_by_ivo_3838265785

Actiegroepen, Antifascisme, Buitenland, Extreem-rechts, Overig, Reconstructie

Omgevallen boekenkast

Posted on 28 december 2016

De laatste tijd is er veel te doen over Vladimir Poetins vervolging van politieke tegenstanders. Onlangs kwam er twee Engelstalige boeken uit over Poetins Rusland. ‘The Quest for an Ideal Youth in Russia, Back to Our Future! History, Modernity and Patriotism according to Nashi’ door Ivo Mijnssen (zie www.ibidem-verlag.de, ) the_quest_for_an_ideal_youth_in_putin_russia_back_to_our_future_history_modernity_and_patriotism_according_to_nashi_200_by_ivo_3838265785gaat over de zogenaamde democratische, antifascistische jongerenbeweging Nashi. Door Poetin opgericht om zijn denkbeelden over nationale identiteit bij a-politieke jongeren salonfahig te maken, met de nadruk op een sterke staat, economische kracht en ‘Russische eenheid’ tegen binnenlandse en buitenlandse vijanden. En een geïdealiseerd verhaal over Rusland ‘Great Patriotic War’ tegen Nazi-Duitsland van 1941-1945. Het lukte Nashi om een grote groep jonge Russen te mobiliseren met een mix van emotionele oproepen en handig gebruik van politieke symbolen. De tweedelige studie belicht onder andere de oprichting van Nashi in 2005, de rol van de beweging in het conflict met Estland over de verwijdering van het beeld van de ‘Bronzen Soldaat’ en de organisatie van het International Youth Forum in de zomer van 2010. Een ander Engelstalig) boek is van Marcel van Herpen ‘Putinism. The slow rise of a radical right regime in Russia’, uitgegeven door Palgrave Macmillan (www.palgrave.com). De auteur vergelijkt gedetailleerd de vele en vaak verrassende overeenkomsten tussen Poetins’ regime en dat van de Weimar Republiek en Mussolini’s Italie. Samen met gelijkenissen met het Bonapartisme van Napoleon en het post-moderne populisme van Silvio Berlusconi, komt de auteur tot een hybride systeem dat hij labelt als ‘Fascism-Lite’, met een sterke kern van ultranationalisme, militarisme en neo-imperialisme.

 

 

In Duitsland kwamen wederom een aantal boeken uit die verband houden met de neonazistische terreurorganisatie NSU, tegen wiens overgebleven lid en ondersteuners op dit moment een rechtszaak loopt. De NSU kon 13 jaar lang ongestoord haar gang gaan en vermoordde negen migranten en een agente, pleegde bomaanslagen (waaronder een spijkerbom in Keulen) en beroofde talloze banken om hun operaties te bekostigen (zie www.alertmagazine.nl/?p=883). nsu-koplex-400x400Wolf Wetzel stelt in zijn boek ‘Der NSU-VS-Komplex’ (uitgegeven door www.unrast-verlag.de, 12 euro) de vraag waar de NSU begint en waar de staat ophoudt. Negen keer rechercheerde de politie in het ‘buitenlandse milieu’, daarmee de slachtoffers verdacht makend. Toen bekend werd dat het dezelfde terreurcel was geweest, werden er in alle geledingen van politie en inlichtingendiensten blunder op fout gestapeld: bewijzen verdwenen, rapporten achtergehouden, stukken door de papiervernietiger gehaald… Wetzel gaat in zijn onderzoek op zoek naar wat de inlichtingendiensten kostte wat kost verborgen willen houden. Sabine Rennefanz groeide net als de NSU’ers op in de toenmalige DDR en gaat in haar boekeisenkinder ‘Eisenkinder, Die Stille Wut der Wendegeneratipon’ (uitgegeven door luchterhand-literaturverlag.de, 19,50) op zoektocht naar hoe het kan dat jongeren uit hetzelfde milieu zo verschillend terecht kunnen komen. Hoewel, Rennefanz kwam terecht in een radicale christelijke sekte, vlak nadat de muur viel. De vader van Semiya Simsek, Enver, was het eerste slachtoffer van de NSU: op 9 september 2000 werd Enver Simsek, die een bloemengroothandel in Nurnberg runde, met acht schoten om het leven gebracht. Zijn dochter was toentertijd 14 jaar oud en heeft nu een boek ‘Schmerzliche Heimat’ schmerzliche-heimatover de gevolgen van de moord op haar vader op haar familie, die jarenlang in het verdachtenbankje zat, geschreven. Zij schetst hoe haar familie bijna uit elkaar viel, over de politie-onderzoeken en kreeg uiteindelijk inzage in alle dossiers. Uitgegeven door Rowohlt, Berlijn. (21,50 euro). Voor de echte diehards is er dan nog het gebundelde onderzoek (net iets dikker dan een telefoonboek) van de onderzoekscommissie van het Duitse parlement: verslagen, inclusief talloze voetnoten, van alle hoorzittingen die gedurende 16 maanden over alle openstaande vragen en fouten van de inlichtingendiensten gehouden zijn. Zie www.betrifft-gesetze.de Overigens houden onze collega’s van Apabiz uit Berlijn via Twitter en een watchblog de (rechts)-zaken goed in de gaten. Tot slot, en dan laten we de NSU achter ons, het boek rechten-terror-in-deutschland‘Rechten Terror in Deutschland, Eine Geschichte der Gewalt’ door Olaf Sundermeyer (www.chbeck.de, 16,95). Hij laat indringend zien hoezeer extreemrechts geweld in Duitsland aanwezig is, van de aanslagen op het oktoberfeest in Munchen in 1980, via de pogroms in Rostock en Hoyerswerda en de aanslagen in Molln en Solingen tot aan de aanslagen van de NSU. Maar ook alles wat daartussen inzit: het alledaagse geweld tegen andersdenkenden, daklozen, Roma en Sinti, kortom iedereen die niet in het volkse ideaalbeeld van de neonazi’s past.

 

 

 

Dit artikel werd eerder gepubliceerd in Buiten de Orde nr 1, 2014, jaargang 24

Reacties uitgeschakeld voor Omgevallen boekenkast

Actiegroepen, Antifascisme, Binnenland, Buitenland, Extreem-rechts, Politieke partijen, Wilderswatch

Een introductie

Posted on 29 augustus 2016

Sinds 1997 geeft een redactiecollectief van antifascisten, verbonden aan de actiegroep Anti-Fascistische Actie (AFA), het kwartaalblad Alert! uit. Een tijdschrift uit de tijd dat als je de actiebeweging inrolde, je automatisch bij AFA terechtkwam. Een periode waarin AFA net een tumultueuze tijd achter de rug had, met talloze pogingen van extreemrechts en neonazi-groepen om te demonstreren of zaalruimte te huren. AFA probeerde dat uit alle macht te voorkomen. Er vielen aan beide zijden tientallen arrestaties, met als dieptepunt een week in 1995 waarin rond de 500 antifascisten werden opgepakt in Rotterdam en Utrecht. Extreemrechts had in die tijd rond de 70 raadsleden en ook een zetel in de Tweede Kamer, maar in 1998 verdwenen die nagenoeg allemaal na verkiezingen. Extreemrechts ging zich herorienteren en AFA had behoefte aan betere informatie-uitwisseling en een platform voor (strategie)-discussie. Dat laatste is uiteindelijk, ondanks een aantal artikelen, niet gelukt, ook al omdat AFA-activisten (begrijpelijk) weinig zin hadden ‘openlijk’ strategie te bespreken.

Wat bleef er over? Alert! haalt de sleutelfiguren (en het voetvolk) van het gehele spectrum van extreemrechts uit de schaduw, licht hun doopceel, opent de gordijnen van hun schemerwereld, legt de verschillen tussen hun front- en backstagepolitiek bloot, leest en analyseert de publicaties van extreemrechts, beschrijft dwarsverbanden en reconstrueert activiteiten van racistische en fascistische groepen. Ook geeft Alert! informatie aan zaalverhuurders die te maken krijgen met bijeenkomsten van extreemrechtse splintergroepen of optredens van bands met een racistische of fascistische inslag. Rond verkiezingen, traditioneel de periode dat allerlei extreemrechtse figuren zich proberen te profileren, schrijft het redactiecollectief van Alert! mee aan krantjes die in oplage van honderdduizenden huis-aan-huis worden bezorgd of uitgedeeld. Ten tijde van de hausse rond racistische Lonsdalejongeren, startte Alert! het project Lonsdalenews.nl, een combinatie van een site met forum en een papieren krant. De krant gaf met name jongerenwerkers en leerkrachten een opening richting die jongeren. De krantjes vlogen de deur uit. In het verlengde daarvan stelde Alert! samen met Onderzoeksgroep Kafka een fullcolour brochure samen over symboliek binnen extreemrechtse jongerensubculturen. Ook deze sloeg bijzonder goed aan.

Alert! gaf ook, in samenwerking met de Onderzoeksgroep Turks Extreemrechts, een drietal brochures uit over Grijze Wolven en Turks exteem-nationalisme. En ging natuurlijk de opkomst van de PVV op de voet volgen, met een kroniek en een ‘WildersWatch’. Vast bestanddeel van het blad werd ook cultuur, in die zin dat er werd uitgediept aan welke ideeen, schrijvers, muziek etcetera de extreemrechtse groepen zich spiegelen.  En wordt er regelmatig over de grens gekeken en niet alleen omdat extreemrechtse activisten steeds vaker in Duitsland en Belgie gaan demonstreren. Over Belgie werd, net als over Nederland, nauwkeurig een kroniek bijgehouden over racistische gebeurtenissen.

Tot slot: Alert! is onderdeel van de internationale organisatie Antifa-Net, Network for Research and Education, een pragmatisch samenwerkingsverband van tijdschriften en archieven uit onder andere Duitsland, Engeland, Frankrijk, Zweden, Denemarken, Oostenrijk en Zwitserland. We schrijven dan ook regelmatig, vooral over de PVV, voor tijdschriften uit dat netwerk.

Het blad Alert! bestaat niet meer, het redactiecollectief nog wel. Wij zijn erg blij dat we van Buiten de Orde ruimte krijgen om drie pagina’s te vullen. Verder blijven we publiceren op www.alertmagazine.nl en hebben we zojuist een brochure uitgegeven (zie verderop). Deze keer hebben we gekozen voor een korte update over de PVV in aanloop naar de Europese Verkiezingen, een rondje langs de velden van de extreemrechtse splinters om een beeld te krijgen van de stand van zaken in het spectrum en een aantal signalementen van recent verschenen boeken in het Engels, Duits en Nederlands.

 

Jeroen Bosch en John Postma

Redactiecollectief Alert!

 

Extreemrechts, waaronder dus ook alle ultranationalistische, racistische, neonazistische en fascistische clubjes, in Nederland is extreem versplinterd. De Nederlandse Volks-Unie (NVU), de oudste nazi-partij van Nederland, leek het enige jaren geleden te lukken om onder de parapluie van demonstraties, verschillende groepen te verenigen. Althans, in een demonstratie te laten lopen. In de praktijk liepen de groepen in hun eigen blokje: Blood & Honour Nederland (bestaande uit diverse lokale chapters), soms ook leden van Voorpost en de jonge activisten van de Nationaal-Socialistische Actie (NSA), liepen met eigen spandoeken en leuzen. De voorzitter van de NVU, Constant Kusters, had in de loop van de jaren een kleine reputatie opgebouwd als demonstratie-organisator, doordat hij preventieve verboden van gemeenten bij de voorzieningenrechter aanvocht. En gelijk kreeg. AFA, wiens demonstraties steevast verboden werden, of op een locatie ver van de NVU werden toegestaan, ontwikkelde met de actiegroep LaatZeNietLopen een ‘nieuwe’ manier van actievoeren: op een laagdrempelige, directe, open en creatieve manier allerlei verschillende groepen en sectoren in het dorp of stadje waar de NVU gaat demonstreren, aanspreken en allerlei middelen ter beschikking stellen om op hun eigen manier actie te voeren. Het werkte de ene keer beter dan de andere, maar uiteindelijk werd de druk op de NVU-demonstraties te groot en haakten de verschillende bloedgroepen af. Kusters’ reputatie lag aan barrels, de NSA viel door ruzie en ideologische haarkloverij uit elkaar en de NVU houdt nu nog zo’n drie keer per jaar een staande manifestatie met maximaal 20 personen, allen van de NVU, van hoogstens drie kwartier. LZNL (en AFA) negeren deze wijselijk.

 

Voorpost bestaat in Nederland al sinds 1978, twee jaar nadat het in Vlaanderen werd opgericht. Voorpost-Nederland is op dit moment een agit-prop actiegroep, zij zien zichzelf als de straat-activisten van de PVV, althans op de thema’s islam en vluchtelingenbeleid. Zij zijn regelmatig te vinden rond acties van asielactivisten, met als enige doel hen te intimideren en publiciteit te scoren. Sinds kort is er een soort afsplitsing van Voorpost, ID-Verzet, op dezelfde thema’s actief. De ideologische achtergrond van deze (Europese) ‘Identitairen’ is interessant om te belichten, ware het niet dat extreemrechts in Nederland niet uitblinkt in ideologie, maar vooral praktisch bezig is. Voorpost, en ook ID-Verzet, bestaat overigens maar uit een klein groepje.

 

In Noord-Holland, Noord-Nederland en het Westland zijn kleine groepen van het internationale Blood & Honournetwerk actief, althans: platgezegd houdt een deel zich vooral bezig met bierdrinken en barbequen en zijn er ook hier ideologische verschillen. Werd er voorheen nog wel eens een poging ondernomen om een concert (een Hitlerherdenking bijvoorbeeld) te organiseren, de laatste tijd is het bijzonder rustig. Beter zo. In Brabant is nog een groepje nationalisten actief, die dan weer overlap hebben met Voorpost en soms met radicalere neonazi’s. Zij organiseren af en toe een lezing of reizen af naar demonstraties of bijeenkomsten van Voorpost in Belgie.

 

Door het enorme verbale racistische geweld van Wilders en de PVV de afgelopen jaren is er flink veel wind uit de zeilen van traditioneel extreemrechts genomen, al loopt zeker lang niet iedereen binnen dat spectrum met hem weg. Er is in de Nederlandse samenleving een enorme gewenning ten opzichte van racisme en islamofobie opgetreden, waardoor (los van het probleem dat dat oplevert voor de samenleving zelf) het voor extreemrechts bijna niet meer te doen is zich te onderscheiden. Zo lijkt bijvoorbeeld de deelname van de Partij Vrij Utrecht (PVU) van de veteraan van extreemrechts Wim Vreeswijk aan de raadsverkiezingen van maart dit jaar meer op een poging van een oude man die voor de rechten van, inderdaad, ouderen opkomt, dan op een partij die in de traditie van de CentrumDemocraten en het Nederlands Blok staat.

Vroeger garant voor flinke ophef in media en op straat. Nu is het oorverdovend stil (ook bij ons inderdaad). Net zo stil overigens als 136 Tweede Kamerleden in onderstaand voorbeeld, als illustratie van de staat van de Nederlandse parlementaire democratie en hoe Wilders kan doen en zeggen wat-ie wil:

 

Wilders wil na de Europese Verkiezingen in mei in het Europees Parlement een fractie vormen met de notoire racisten, fascisten en antisemieten van het Franse Front National, het Belgische Vlaams Belang, de Freiheitliche Partei Osterreichs (FPO) en wellicht nog wat partijen, om zo toegang te krijgen tot meer spreektijd, fondsen en commissies in het EP. Een opmerkelijke stap, want Wilders hield die partijen jarenlang op verre afstand, juist vanwege bijvoorbeeld dat antisemitisme. Dat laatste valt niet goed bij zijn fondswervers uit de Verenigde Staten, die steevast in de hoek van de Israellobby daar zitten. Wilders zoekt, zeker ook na de flop van zijn op de Amerikaanse markt gerichte boek ‘Marked for Death’, waarin hij zich portretteert als een soort kruisridder tegen de islam, het nu dichter bij huis. Hierover valt nog veel meer te vertellen, daarvoor verwijzen we kortheidshalve graag naar de recente artikelen van Alert! in het blad Hope not Hate (www.hopenothate.org.uk) en Der Rechte Rand (www.derrechterand.de).

 

Goed, Wilders zocht het prefecte campagne-instrument voor die Europese Verkiezingen en vond die. Uit gelekte mailtjes van de PVV-leider bleek dat-ie begin 2013 al had bedacht dat-ie ‘een gedegen rapport nodig’ had om te bewijzen dat een Nederlandse uittreding uit de EU de Nederlandse belastingbetaler een hoop geld zou opleveren. Maar omdat de PVV geen leden heeft (behalve Wilders zelf), komt de partij niet in aanmerking voor specifieke subsidies, zoals voor een wetenschappelijk bureau. De PVV krijgt natuurlijk wel subsidie voor het inhuren van fractiemedewerkers en alles wat er nodig is om die te laten functioneren. Maar de PVV blijft het beeld verkopen dat zij ‘zelfstandig’ zijn en ‘onafhankelijk’ en zo proberen ze zich buiten de ‘Haagse kliek’ te plaatsen. Echter, Wilders vraagt het presidium van de Tweede Kamer of zo’n rapport over een Nederlandse exit, toch gesubsidieerd kan worden. Eerder had Wilders al een Brits kantoor gevonden, Capital Economics, en een offerte gevraagd en voor de zekerheid alvast gemeld wat voor uitkomst gewenst was. Dat was volgens Capital Economics geen probleem. Zodra Wilders groen licht krijgt van de Tweede Kamer, met de kanttekening dat het rapport enkel mocht worden aangewend om fractieleden-of medewerkers beter te laten functioneren en zeker niet voor campagnedoeleinden, vraagt hij het rapport aan. Vervolgens presenteert hij het rapport begin februari, waarmee hij zijn politieke tegenstanders dwingt om de komende maanden op (delen) van het rapport te reageren, hij een monopolie heeft op het exit-standpunt en de verkiezingen tot een referendum over ‘erin of eruit’ maakt. En hij stuurt de rekening van 270.000 euro naar de Tweede Kamer c.q. dezelfde belastingbetaler die zoveel voordeel gaat krijgen bij een EU-exit. Hoe kan dat? Enkele dagen na de presentatie van het rapport was er een stemming in de Tweede Kamer over dat partijen voortaan zelf mogen weten hoe zij subsidie aanwenden. In het voordeel van de PVV, zou je zeggen, maar zij waren de enige partij die tegenstemde. De buit was immers al binnen en de PVV is toch tegen subsidie? Maar de oorverdovende stilte was die van de 136 andere Tweede Kamerleden, waarvan niemand durfde te zeggen dat het rapport voor campagnedoeleinden is opgesteld. En dat Wilders de rekening zelf moet betalen…

 

(Dit artikel werd eerder gepubliceerd in Buiten de Orde nr 1, 2014, jaargang 24)

Reacties uitgeschakeld voor Een introductie

Actiegroepen, Antifascisme, Buitenland, Cultuur, Extreem-rechts, Overig

Boekbespreking: ‘CasaPound Italia, Mussolini’s erfenis’

Posted on 13 november 2015

Antikapitalisme, zelforganisatie, kraken, buitenparlementaire actie. Het zijn woorden die binnen anarchistische en linkse kringen gemeengoed zijn, maar met dezelfde terminologie timmert sinds tien jaar de Italiaanse extreemrechtse beweging Casa Pound aan de weg. Heiko Koch heeft met zijn (Duitstalige) boek ‘CasaPound Italia, Mussolinis Erben’, dat eind 2013 uitkwam, de beweging gethematiseerd.
Onder het kopje ‘Het moderne oude fascisme van CasaPound’ legt de schrijver uit hoe de beweging tot stand is gekomen en op welke historische context CasaPound zich baseert. Het begon allemaal in Rome met het kraken van een huis in 2003, dat vervolgens navolging kreeg met andere huisbezettingen door leden van de beweging. Het bekendste huis heeft de naam CasaPound gekregen, waarbij de naam verwijst naar de Amerikaanse dichter en Mussolini-vereerder Ezra Pound. In 2008 kraken leden van de beweging nog enkele andere complexen, bestaande onder andere uit loodsen die via gangen met elkaar verbonden zijn. Dit gebied noemt CasaPound ‘Area 19’, wat refereert aan de datum 23 maart 1922 toen de ‘Fasci di Combattimento’, de zwarthemden, door Mussolini werd opgericht.

Micro

Intussen is de beweging zover gegroeid dat het een microwereld in de stad Rome is geworden. In eigen beheer worden concerten georganiseerd, maar ook vechtsporttoernooien, modeshows, tentoonstellingen, lezingen en politieke discussies. Daarnaast beschikt CasaPound over eigen cafés, boekhandels en kledingwinkels, tattooshops, een motorclub en een vechtsportschool. Maar dat is niet het enige, want het concept verspreidt zich als een olievlek over Italië. Zo bestaan er in diverse steden dertien ‘culturele verenigingen’ die gelieerd zijn aan CasaPound. Om de eigen cafés, sportscholen, boekwinkels en dergelijke in die steden nog maar buiten beschouwing te laten. De beweging telt momenteel rond de 4000 leden.

Communicatie

Zoals elke zichzelf respecterende groep bezit CasaPound ook over diverse media om hun boodschap naar buiten te brengen. De beweging geeft maandelijks een tijdschrift uit en daarnaast een kwartaalblad. Uiteraard ontbreekt de moderne media niet. Zo maken ze gebruik van een eigen Youtube-kanaal en beheren ze een eigen televisieprogramma op internet inclusief een webradio. Ook Facebook en Twitter zijn van de partij. Alles staat in het teken om een dynamisch en veelvoudig beeld te schetsen van de beweging. In 2012 organiseerde CasaPound een graffitiwedstrijd, waarbij de graffiti het verlengde werd van acties. Uiteraard werd alles met de camera vastgelegd om het vervolgens via Youtube wereldkundig te maken. In dit kader passen ook publieksgerichte acties om bijvoorbeeld de veronderstelde schuldigen aan de financiële crisis zichtbaar te maken. CasaPound maakt daarbij gebruik van antisemitische karikaturen zoals een octopus die de wereld in zijn greep houdt, of een politicus met op zijn hoofd een symbool van de vrijmetselaars.

Lovend

Kochs boek is interessant leesvoer dat een goed overzicht biedt over de huidige toestand van de Italiaanse extreemrechtse beweging. Onderwerpen zoals antikapitalisme, het vrouwbeeld van CasaPound en het teruggrijpen op oude fascistische sentimenten komen uitvoerig aan bod. Ook is het boek rijk geïllustreerd met flyers en foto’s. Het is een belangrijk boek omdat het onderwerp nog niet eerder is uitgewerkt. Klein puntje van kritiek is de hoeveelheid informatie die afkomstig is uit openbare bronnen zoals internet en webfora. Het boek zou levendiger zijn geworden als er daadwerkelijk onderzoek zou zijn verricht tijdens bijeenkomsten, demonstraties, acties of concerten van CasaPound.
‘CasaPound Italia’, Heiko Koch, Unrast-verlag, Münster, ISBN 978-3-89771-536-3

Dit artikel verscheen eerder in Buiten de Orde, februari 2014

Reacties uitgeschakeld voor Boekbespreking: ‘CasaPound Italia, Mussolini’s erfenis’

Blindfolded speelt in Frankrijk en deelt het podium met extreemrechtse bands

Actiegroepen, Binnenland, Buitenland, Cultuur, Extreem-rechts

Geblinddoekt door Blindfolded

Posted on 05 januari 2015

Op zaterdag 15 november 2014 organiseert ‘Sodom Metal’ het negentiende ‘Sodom Night Festival’ in Boelie’s Pub te Winschoten. Naast de vier Metal-bands, treedt ook de Oost-Groningse Hardcore/Metalcore-band Blindfolded op. Een jonge band die ondertussen hard werkt aan een extreemrechtse carrière.

‘The young Hardcore band Blindfolded from Netherlands will be part of the ‘Tino Memorial Concert!’ kopt een bericht op de Facebook-pagina van de National Socialist Hard Core (NSHC)-organisatie Hardcore Wave.

Blindfolded speelt in Frankrijk en deelt het podium met extreemrechtse bands

Blindfolded speelt in Frankrijk en deelt het podium met extreemrechtse bands

Het herdenkingsconcert, dat op 24 mei in Frankrijk heeft plaatsgevonden, is ter ere van een overleden neonazistische Franse skinhead die luisterde naar de naam Tino. Tino behoorde tot de Hammerskins, een elitaire groep binnen de neonazistische skinheadbeweging, die wat structuuropbouw betreft doet denken aan de Hell’s Angels. Sinds zijn overlijden in 2004 wordt er elk jaar een memorialconcert georganiseerd, waar inmiddels tal van Rechtsrock-bands hebben gespeeld. Afgelopen jaar stonden naast Blindfolded ook andere bands op de bill, zoals de Duitse NSHC-band Two Minutes Warning en de extreemrechtse Oi!-band Kommando Skin. Op 18 oktober 2014 speelde Blindfolded wederom samen met diverse neonazistische bands, maar dit keer in Duitsland.

Blindfolded speelt met andere extreemrechtse bands

Blindfolded speelt met andere extreemrechtse bands

 

Daad

Wie het Facebook-profiel van de Groningse Hardcore-band bekijkt wordt in eerste instantie niet veel wijzer. Zaken die het daglicht niet kunnen verdragen worden niet op hun Facebookaccount genoemd. De band omschrijft zichzelf als ‘Hardcore-band met Punk- en Metal-invloeden en maatschappijkritische teksten’. Muzikaal en tekstueel gezien klopt dit. Blindfolded zingt voornamelijk over het verliezen van vrijheid waarbij de regering en de media als schuldigen worden aangewezen. Op een samenzweerderige toon zingt de band in het nummer ‘Freedom’: ”People getting blindfolded, their freedom has been taken away, the government has spoken to millions, we got nothing more to say”. Uiteraard wordt er in de tekst ook opgeroepen om in verzet te komen tegen deze onderdrukking. Marcel Flink, een van de zangers van de band, voegt de daad bij het woord. Zo was hij op 8 oktober als medeorganisator betrokken bij een protest tegen de aanwezigheid van vluchtelingen in Oude Pekela. Vluchtelingen werden tijdens dit protest als lastposten en vermeende criminelen weggezet.

 

Blood & Honour

Flink is een oude bekende binnen het neonazistische circuit. Zo was hij ooit de grote man achter Landstorm Records uit Winschoten (1). Landstorm Records verkocht vele neonazistische cd’s en enkele antisemitische spelletjes zoals ‘Zog’s Nightmare’. ‘ZOG’ is een in neonazikringen populaire afkorting voor ‘Zionist Occupied Government’, een regering die volgens hen door joden wordt beheerst. Lang heeft zijn mailorder niet bestaan, want vanwege toenemende aandacht van media en justitie, koos Flink al snel eieren voor zijn geld. Daarnaast is Flink net als bandgenoot Harm-Jan Smit betrokken (geweest) bij de neonazistische organisatie Blood & Honour. Blood & Honour is van oorsprong een Engelse organisatie die geschoeid is op nationaal-socialistische leest.

 

Samenzwering

Maar beide hebben nog een andere gemeenschappelijke achtergrond. Zowel Marcel Flink als Harm-Jan Smit zijn bandlid geweest van Warrior’s Glory, een extreemrechtse Oi!-band, eveneens uit Groningen. Bij het beluisteren van het nummer ‘Fuck the USA’ op het inmiddels gesloten Myspace-profiel van de band toonden ze een jodenster en een dollarteken. In extreemrechtse kringen staan de Verenigde Staten symbool voor vermeende joodse wereldoverheersing. Ook de koppeling tussen de davidster en het geld verwijst naar een antisemitische samenzweringstheorie, namelijk dat joden het geldverkeer zouden beheren. Met dergelijke beelden in het achterhoofd ontstaat er een andere kijk op enkele teksten van Blindfolded. In het refrein van het nummer ‘Invasion’ noemt de band geen specifieke bevolkingsgroep, maar blijft bewust in het vage. “Invasion, they are coming, invasion, they’re are conquering, invasion, no freedom anymore, invasion, you’re better off dead, NO!” In een interview op de extreemrechtse website ‘Midgard Magazine’, die Blindfolded niet noemt op hun Facebookpagina, geeft de band nader uitleg. “Het nummer gaat over vreemde landen die onze regering sturen. Onze zogenaamde leiders zijn marionetten.” Het klinkt wederom als een samenzwering met een goed verborgen antisemitische ondertoon.

 

Blinddoek

Neonazi’s zijn sinds enkele jaren bezig met een modernisering van hun muziekcultuur. Er zijn lieden die blijven hangen in de Skinheadcultus. Anderen zoeken naar andersoortige muzikale wegen om zichzelf uit te drukken, zoals bijvoorbeeld Nationaal Socialistische Hard Core. Een extreemrechtse muziekstroming die van oorsprong uit de Verenigde Staten afkomstig is, waar vooral muzikale agressiviteit een rol speelt. Tekstueel zijn ze meestal niet eenduidig. NSHC wil zich conformeren met neonazistische ideeën, maar wil ook niet nieuwe apolitieke luisteraars afschrikken. Ze zingen over dezelfde onderwerpen waar ook de neonazistische skinheadbands over zongen, namelijk: bedrog, samenzwering en onderdrukking. Blindfolded past perfect in dit geschetste beeld. Het is daarom voor concertorganisatoren en Hardcore-liefhebbers raadzaam om waakzaam te blijven, want op het Facebookprofiel van Blindfolded laat de band weinig los over hun extreemrechtse achtergrond. Blindfolded is bezig om de mensen te blinddoeken en houdt er ondertussen een geheime agenda op na.

 

Noot: (1): Zie Alert! 2 2008: http://afa.home.xs4all.nl/alert/2_12/zog.html
www.alertafa.nl (archiefsite)

Reacties uitgeschakeld voor Geblinddoekt door Blindfolded

Boek Leven met

Actiegroepen, Antifascisme, Binnenland, Buitenland, Cultuur, Extreem-rechts, Overig

Omgevallen boekenkast

Posted on 16 oktober 2014

In deze rubriek boektips waarvan wij denken dat ze van belang zijn voor Alert!-lezers. Boeken en brochures, uitgegeven in het Engels, Duits of Nederlands, allemaal recent verschenen en vrijwel allemaal te koop of te bestellen in de betere politieke boekhandel, zoals de Rooie Rat in Utrecht, Oudegracht 65. Als er geen taal staat aangegeven staat, is het boek in het Nederlands.

 

Boek Goedewaagen‘Tobie Goedewaagen (1895-1980), een onverbeterlijke nationaalsocialist’, door Benien van Berkel. Dr. Tobie Goedewaagen behoorde tijdens de bezettingsjaren tot de leiding van het Duitse nationaalsocialistische bestuur in Nederland. Hij was als secretaris-generaal van het Departement van Volksvoorlichting en Kunsten verantwoordelijk voor de nazificatie van de Nederlandse cultuur. Hij nam omstreden maatregelen als de gelijkschakeling van de pers en de omroepen, en dwong kunstenaars lid te worden van de Kultuurkamer. Hij werd een alom bekende en vooral gehate NSB’er met de scheldnaam ‘Rotkar’. Maar wie weet dat Goedewaagen in zijn jonge jaren bevriend was met toonaangevende kunstenaars als beeldhouwer John Rädecker en een protegé was van de dichter Adriaan Roland Holst, vraagt zich af welke ambities hem tot zijn nationaalsocialistische idealen gedreven hebben. Opmerkelijk is dat na de oorlog een deel van zijn gedachtegoed, onder meer de subsidiëring van kunst en literatuur, werd overgenomen in nieuw overheidsbeleid. Tobie Goedewaagen is het verhaal van een welgestelde man uit een Amsterdamse bankiersfamilie, die zich intellectueel ontwikkelde tot filosoof en vervolgens overtuigd nationaalsocialist werd. Uitgeverij De Bezige Bij. € 29,90. E-book: € 14,99

 

Boek Amersfoort‘Nummers die een ziel hebben, persoonlijke ervaringen in Kamp Amersfoort, een concentratiekamp in Nederland’, door Mom Wellenstein. Edmund Peter ‘Mom’ Wellenstein (1919) zat in het Delfts studentenverzet. Verdacht van illegale activiteiten werd hij door de bezetter opgepakt en gevangengezet in de strafgevangenis in Scheveningen: het Oranjehotel. In maart 1942 werd hij, op tweeëntwintigjarige leeftijd, naar het Polizeiliches Durchgangslager Amersfoort gebracht. Dit concentratiekamp, beter bekend als Kamp Amersfoort, was een ‘gemeen kamp’ onder SS-regime. Na zijn kamptijd begon Wellenstein zijn ervaringen op te schrijven. Tijdens de oorlog nog voltooide hij zijn manuscript, waarvan getypte exemplaren vervolgens in de illegaliteit circuleerden. Eén exemplaar is recentelijk teruggevonden. De tekst is zo indringend (helder, beschouwend, filosofisch, soms met ingehouden woede) geschreven dat hij nu, bijna zonder wijzigingen, integraal wordt uitgegeven. Wellenstein heeft oog voor detail, waardoor het dagelijkse kampleven pijnlijk duidelijk voorstelbaar wordt. Uitgeverij Athenaeum. € 17,50. E-book: € 13,99

 

‘De nieuwe religieuze intolerantie, een uitweg uit de politiek van de angst’, door Martha Nussbaum. Hoe komt het dat sommige kranten de moord op 77 Noren toeschreven aan islamitische extremisten, totdat duidelijk werd dat een rechtse terrorist de dader was? Waarom werden in Zwitserland, een land met vier minaretten, middels een referendum deze bouwwerken verboden? Hoe kan het dat het plan voor een cultureel centrum voor moslims op Manhattan leidde tot een verhit politiek debat in de Verenigde Staten? In haar nieuwe boek analyseert Martha Nussbaum een groot aantal voorbeelden van intolerantie ten opzichte van religieuze minderheden – en dan met name ten opzichte van moslims. Ze laat zien dat in al deze gevallen angst voor het andere en onbekende een belangrijke drijfveer is. Geïnspireerd door de filosofie, geschiedenis en literatuur formuleert zij een uitweg uit de greep van de angst. Respect voor andermans gewetensvrijheid is daarbij van cruciaal belang, en de bereidheid anderen te gunnen wat we voor onszelf verlangen. Uitgeverij Ambo Anthos. € 24,95.

 

Boek enkelvoud‘Tweede persoon enkelvoud’, door Sayed Kashua. De naamloze gedreven Arabische strafrechtadvocaat, woonachtig in Oost-Jeruzalem, treft op een dag in een antiquarisch exemplaar van De Kreutzersonate van Tolstoj een briefje aan in het handschrift van zijn vrouw. Zij bedankt daarin iemand voor een heerlijke avond. De advocaat raakt buiten zinnen van jaloezie en begint aan een nietsontziende zoektocht naar de ware toedracht. De andere verteller in deze roman is een jonge maatschappelijk werker, ook een Palestijnse Israëliër. Hij verzorgt een joodse jongen, Jonathan, die thuis in coma ligt. Nadat de maatschappelijk werker met een collega naar een Arabisch studentenfeest is geweest, schrijft zij hem een lief bedankbriefje. Om en om wisselen de vertellers elkaar af en zo ontspint zich het verhaal van een huwelijkcrisis én het vraagstuk over de Arabische identiteit in een joodse omgeving. De manier waarop het verband tussen de verhaallijnen geleidelijk aan wordt onthuld maakt deze roman buitengewoon bijzonder. De spanning wordt verhoogd door de verwijzing naar De Kreutzersonate, de klassieke novelle over een ongelukkig huwelijk dat eindigt in moord. Uitgeverij Ambo Anthos. € 20,95

 

 

Boek Anton‘Anton. Mussert en de NSB: opkomst en ondergang van een populist’, door Bert Bukman. Op 7 mei 1946 stond Anton Mussert wegens landverraad voor het vuurpeloton, op dezelfde Waalsdorpervlakte waar in de oorlog talrijke verzetsstrijders waren geëxecuteerd. In de jaren die eraan voorafgingen, veranderde zijn NSB van een rechts-populistische partij zoals zovele in een steunpilaar voor de bezetter. Hoewel Mussert een steeds grotere hekel kreeg aan de Duitsers en op grond daarvan zelfs vreesde voor het concentratiekamp, bleef hij tot het einde toe op zijn post. Wel kwam hij steeds meer alleen te staan: partijgenoten vertrouwden hem niet, de nazi’s vonden hem niet radicaal genoeg, en van zijn vrouw – een zus van zijn moeder – vervreemdde hij in hoog tempo. De enigen op wie hij nog kon bouwen, waren zijn achternicht Marietje, met wie hij een gepassioneerde liefdesrelatie had, en Adolf Hitler, die hem tot het bittere eind de hand boven het hoofd hield, zonder overigens al te veel belangstelling voor zijn wel en wee te hebben. In Anton wordt het levensverhaal verteld van een man die begon als talentvol ingenieur maar die uiteindelijk de ene foute keuze maakte na de andere. Uitgeverij Meulenhoff. € 19,95. E-book: 12,99

 

 

Boek landschappen‘Landschappen van de metropool van de dood. Over de grenzen van herinnering en verbeeldingskracht’, door Otto Dov Kulka. Landschappen van de dood is het verhaal van Otto Dov Kulka, die als joodse jongen de gruwelen van Auschwitz heeft overleefd. Dov Kulka wordt na de oorlog hoogleraar geschiedenis aan de Hebreeuwse Universiteit in Jeruzalem, met als specialisatie de Holocaust. Eind jaren zeventig komt Dov Kulka voor het eerst terug in Auschwitz. Pas in het begin van de jaren negentig vat hij de moed op om zijn herinneringen op papier te zetten. Maar nu pas is de tijd voor Dov Kulka gekomen om het te publiceren. Hij heeft een uitzonderlijk en uniek boek geschreven: een persoonlijk verhaal waarin zijn herinneringen aan de gruwelen van het concentratiekamp zijn opgetekend, maar waarin hij tegelijkertijd reflecteert op de werking van het geheugen en de verbeeldingskracht. De herinneringen aan de 11-jarige jongen in het kamp stroken niet altijd met de feitenkennis van de professor. Wat doet het geheugen met de feiten en wat is de rol van de verbeelding? Landschappen van de dood is een persoonlijk verhaal, maar het heeft een universele uitstraling en vormt een nieuw hoofdstuk in de geschiedenis van de Holocaustliteratuur. Uitgeverij Spectrum. € 19,99. E-book: € 15,99

 
Boek Geheim‘Geheim. Het oorlogsverhaal van mijn vader’, door Leoni Jansen. Als Leoni zestien is, vertelt haar vader haar dat hij in de oorlog ‘fout’ is geweest. Veel vertelt hij niet, en zij vraagt niet door. Tien jaar na zijn dood, in 2008, wandelt Leoni naar Santiago de Compostella en daar begint het te knagen. Ze wordt nieuwsgierig naar hem, zijn geschiedenis, zijn keuzes. Ze reist zijn leven na; onder andere naar Tunesië, waar hij vocht in het Afrika Korps onder Rommel, en naar Texas, waar hij twee jaar lang als krijgsgevangene tussen de zwarte katoenplukkers werkte, en naar Veenhuizen, waar hij na de oorlog gevangen zat. Overal probeert ze een stukje van de puzzel te vinden. Hoe heeft zijn keuze het leven van vader en dochter getekend? Wat is goed en fout, toen en nu? Geheim is een persoonlijk verhaal, dat door de morele vragen universeel herkenbaar is. Er is ook een muzikale voorstelling over gemaakt. Uitgeverij De Kring. € 17,50. E-book € 8,99

 
Boek Dag van morgen‘De dag van morgen’, Ignacio Martínez de Pisón. Justo Gil is een slimme, ambitieuze immigrant in Barcelona die als informant terechtkomt bij de Brigada Social, de geheime politie van het regime. Twaalf memorabele personages beschrijven hoe ze op een bepaald moment in hun leven met Justo in aanraking komen. Hun verklaringen vormen allemaal puzzelstukjes van de figuur Justo Gil en geven en passant een caleidoscopische kijk op de snel veranderende realiteit van de jaren zestig en zeventig in Spanje. De dag van morgen is het verhaal van de persoonlijke teloorgang van een man. De schrijver zelf: “Ik wilde het verhaal vertellen dat nog niet eerder was verteld. We weten niet veel over de privézaken van de Brigada Social, de boeken die erover geschreven zijn, zijn getuigenissen van Anti-Franquisten, die geleden hebben onder arrestaties en martelingen. Over collaborateurs en informanten is weinig geschreven, maar ze waren fundamenteel voor de onderdrukkers.” Uitgeverij Signatuur. € 19,95

 
Boek vader zoon‘Zo vader. Een keuze voor de Waffen-SS die generaties lang nadreunt’, Marcel Rözer. “Toch niet alweer een boek over de oorlog?” kreeg Marcel Rözer te horen toen hij in eigen kring vertelde over het project waarin hij de gangen van zijn vader in de Tweede Wereldoorlog beter hoopt te begrijpen. “Heb jij een vader?” luidde zijn tegenvraag. “Dan is dit ook een boek voor jou.” In Zo vader duikt journalist Marcel Rözer in het leven van zijn ouders en de rest van de familie. Met de Achterhoek als decor beschrijft Rözer de geschiedenis van zijn foute familie. Laag voor laag komt hij dieper bij de waarheid, bij de feiten die angstvallig voor hem verborgen werden gehouden en die hij onbewust ook liever niet wist. Daarnaast probeert hij zich te ontdoen van het masker van schuld en schaamte dat doorgegeven werd van vader op zoon. Zo vader gaat over persoonlijke bevrijding, over kijken zonder oordeel, maar ook over de lichtzinnigheid van de hedendaagse mens inzake oorlog en vrede. Of zoals Primo Levi het stelde: “Het is gebeurd en daarom kan het weer gebeuren”. Uitgeverij Nijgh & Van Ditmar. € 16,95. E-book: € 13,90

 
Boek herstel‘Rechtsherstel na de Tweede Wereldoorlog van geroofd Joods onroerend goed’, door Maarten-Jan Vos & Serge ten Braake. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden joden systematisch beroofd van hun huizen, winkelpanden en landbouwgronden. Hun bezittingen vielen in handen van de bezetter of werden verkocht aan derden. Na de oorlog bepaalde de Nederlandse regering dat zowel de landbouwgronden als de huizen terug moesten naar de oorspronkelijke eigenaar, dan wel de erfgenamen. Die bepaling is echter lang niet altijd gevolgd. In dit boek, een initiatief van het Centraal Joods Overleg en Stichting Platform Israël, beschrijven de historici Vos en ter Braake het proces van rechtsherstel na de oorlog. Kwamen alle panden en percelen terug bij de rechtmatige eigenaren? Welke haken en ogen zaten er aan de uitvoering van het beleid? En hoe rechtvaardig waren de schikkingen die werden getroffen tussen oorlogskopers en Joodse eigenaars? Naast de inhoudelijke kant van het verhaal presenteren de auteurs ook een stappenplan, waarmee ze hopen onderzoekers en nabestaanden de weg te wijzen als zij de oorlogsgeschiedenis van een Joods huis of perceel natrekken in de archieven. Uitgeverij Boom. € 15

 

 

Boek Leven met‘Leven met de vijand. Amsterdam onder Duitse bezetting 1940-1945’, door Barbara Beuys. Duitse soldaten vallen op 10 mei 1940 het Koninkrijk der Nederlanden aan en bereiken op 15 mei Amsterdam. Het alledaagse leven met de vijand zet de liberale houding van de Nederlanders zwaar onder druk. Hoe kan je trouw blijven aan je principes in een klimaat van angst, omkoperij en terreur? Welke rol speelden de NSB en het verzet? Leven met de vijand is een uitstekend portret van Amsterdam en haar inwoners, van helden, collaborateurs en passieve burgers gedurende de jaren onder de Duitse bezetting. Een standaardwerk. Aanvankelijk beschermen de Amsterdammers zich tegen de Duitse bezetter door zich aan te passen. Zo blijft hun stad leefbaar. De inwoners van de hoofdstad behouden hun optimisme, hun werelds karakter, hun culturele vitaliteit en hun ruimdenkendheid. Verbazingwekkend genoeg houden de Duitsers in het begin ‘strategisch’ afstand van de NSB. Hoe zichtbaarder de jacht op de Joodse bevolking wordt, des te breder het individuele verzet. Het gemeentebestuur blijft de bevelen gehoorzamen, het lagere politiekorps soms met knarsende tanden. Beuys geeft een veelstemmig verslag van de efficiënt geplande naziterreur, de functie van de Joodse Raad en van het verzet dat zich pas grondig organiseert wanneer bij razzia’s niet-joodse mannen als dwangarbeiders worden geronseld. Het boek schetst een levendig beeld van de ‘verzetsbankier’ en de diamantenslijpers, van jodenvangers en vervalste persoonsbewijzen, van verraad en barmhartigheid. Leven met de vijand laat een tijd zien waarin de Amsterdammers hun geliefde concerten, jazzcafés, sportevenementen blijven bezoeken maar ook met gevaar voor eigen leven Joodse kinderen verbergen. De auteur weet de lotgevallen van de inwoners op indrukwekkende en aanschouwelijke wijze met de straten, pleinen en gebouwen van de stad te verbinden. Beuys’ boek vormt een centraal stuk Nederlands-Duitse geschiedenis: het bewogen portret van de stad Amsterdam in grote nood – voor de eerste keer uitvoerig op papier gezet door een Duitse auteur die meermaals bekroond werd voor haar gave om de geschiedenis tot leven te wekken. Uitgeverij Cossee. € 24,90

 
Boek monitor‘Racisme, antisemitisme, extreemrechts geweld en discriminatie in Nederland. Rapportage incidenten, aangiftes, verdachten en afhandeling 2010 en 2011’, door Bas Tierolf, Niels Hermens, Lisanne Drost en Arnt Mein. De onderwerpen racisme, extreemrechts geweld, antisemitisme en discriminatie zijn veelbesproken thema’s in Nederland. Niet voor niets betreft gelijke behandeling en het gelijkheidsbeginsel Artikel 1 van onze Grondwet. Dit toont hoe belangrijk dit thema voor onze samenleving is. Een terugkerende vraag in de maatschappelijke en politieke discussies is: hoe vaak wordt het discriminatieverbod overtreden? In deze monitor is deze vraag kwantitatief uitgewerkt voor de jaren 2010 en 2011. De inhoud is gebaseerd op een nieuwe manier van gegevensverzameling bij de politie, die vergelijkingen met andere gegevensbronnen mogelijk maakt. Deze rapportage is uitgevoerd in opdracht van de Anne Frank Stichting. Te lezen is hoe vaak de genoemde onderwerpen voorkomen in politieregistraties, met het aantal aangiftes, verdachten en de aard van de incidenten. Ook zijn regionale verschillen in Nederland weergegeven en valt te lezen hoe zaken worden afgehandeld door het Openbaar Ministerie.Uitgegeven door het Verwey-Jonker Instituut. € 12 of downloaden op www.verwey-jonker.nl

 

‘Poes in verdrukking en verzet 1940-1945’ door Paul Arnoldussen. Katten waren in de Tweede Wereldoorlog het haasje. Maar hoe veelvuldig en in welke mate? En hoe verweerden zij zich? Parooljournalist Paul Arnoldussen ondernam een zoektocht langs de verborgen geschiedenis van de poes in tijden van verdrukking en verzet: het eten, het gegeten worden, de drama’s, het avontuur. Hij sprak met poezenbezitters, zocht maar vond weinig in archieven, maar des te meer in de kranten van destijds. De auteur schetst een beeld van de zich verzettende en de zich aanpassende poes. In twee uitgebreide aanhangsels gaat hij in op de lotgevallen van de katten van Anne Frank (Moortje, Mouschi en Moffi) en de getekende poezen van de familie Toonder: Dicky Dons, Miezelientje en Tom Poes. Uitgeverij De Poezenkrant. € 14,90

Redactie Alert!

 

Gepubliceerd in Alert! 2-2013

 

Reacties uitgeschakeld voor Omgevallen boekenkast

OUDERE ARTIKELEN